ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੀ ਵੰਡ
ਜਾਣੋ ਪਟਵਾਰੀ ਕਿਵੇਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਮਾਲਕੀ ਦੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦਾ ਹਿਸਾਬ-ਕਿਤਾਬ
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵਿਰਾਸਤ ਦੇ ਇੰਤਕਾਲ ਵੇਲੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ 'ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੀ ਵੰਡ'। ਜੇਕਰ ਮਾਲਕ ਨੇ ਵਸੀਅਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਜਾਇਦਾਦ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਓ ਦੇਖੀਏ ਇਸਦੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਨਿਯਮ ਅਤੇ ਕੁਰਸੀਨਾਮਾ।
1. ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੀ ਵੰਡ ਦਾ ਗਣਿਤ (Calculation Table)
| ਵਾਰਸਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ |
ਹਿੱਸਾ (Share) |
ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਥਿਤੀ |
| ਸਿਰਫ਼ ਪਤਨੀ ਅਤੇ 2 ਬੱਚੇ |
1/3 ਹਰੇਕ ਨੂੰ |
ਤਿੰਨਾਂ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਹਿੱਸਾ ਮਿਲੇਗਾ। |
| 2 ਪਤਨੀਆਂ |
1/2 (ਸਾਂਝਾ) |
ਦੋਵੇਂ ਪਤਨੀਆਂ ਮਿਲ ਕੇ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣਗੀਆਂ। |
| ਧੀ (ਸ਼ਾਦੀਸ਼ੁਦਾ) |
ਬਰਾਬਰ |
ਧੀ ਦਾ ਹੱਕ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ (2005 ਐਕਟ)। |
| ਮ੍ਰਿਤਕ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਬੱਚੇ |
ਪਿਤਾ ਵਾਲਾ ਹਿੱਸਾ |
ਪੋਤੇ-ਪੋਤੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਪਿਤਾ ਦਾ ਪੂਰਾ ਹਿੱਸਾ ਮਿਲੇਗਾ। |
2. ਕੁਰਸੀਨਾਮਾ ਚਿੱਤਰ (Succession Map)
ਮ੍ਰਿਤਕ ਮਾਲਕ (ਸ੍ਵਰਗੀ)
↓
ਮਾਤਾ
(1/4 ਹਿੱਸਾ)
ਵਿਧਵਾ
(1/4 ਹਿੱਸਾ)
ਪੁੱਤਰ
(1/4 ਹਿੱਸਾ)
ਪੁੱਤਰੀ
(1/4 ਹਿੱਸਾ)
ਜੇਕਰ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਮੌਤ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੋਵੇ ↓
3. ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨੁਕਤੇ (ਖ਼ਾਸ ਜਾਣਕਾਰੀ)
- ਕੁਰਸੀਨਾਮਾ ਕੌਣ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ? ਇਹ ਪਟਵਾਰੀ ਵੱਲੋਂ ਹਲਕਾ ਨੰਬਰਦਾਰ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਨਾਲ 'ਸ਼ਜਰਾ ਨਸਬ' ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਤਿਆਗ (Relinquishment): ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਾਰਸ ਆਪਣਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਉਹ ਤਹਿਸੀਲਦਾਰ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣਾ ਹੱਕ ਛੱਡ (Relinquish) ਸਕਦਾ ਹੈ।
- ਨਾਜਾਇਜ਼ ਬੱਚੇ: ਨਾਜਾਇਜ਼ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਪਿਤਾ ਦੀ 'ਖੁਦ ਕਮਾਈ' ਜਾਇਦਾਦ ਵਿੱਚ ਹੱਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਪੁਰਖੀ (Ancestral) ਜਾਇਦਾਦ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ।
- ਕਤਲ ਦਾ ਨਿਯਮ: ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਵਾਰਸ ਜਾਇਦਾਦ ਲਈ ਮਾਲਕ ਦਾ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਾਨੂੰਨਨ ਉਹ ਵਿਰਾਸਤ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Monty Cyber Cafe - ਵਿਰਾਸਤ ਮਾਹਿਰ
ਸਹੀ ਇੰਤਕਾਲ ਅਤੇ ਕੁਰਸੀਨਾਮਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਾਹਿਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲਓ।